Gaybi sempozyumu’nun ardından

Üniversitelerin temel amaçlarından biri de şehrin kültürel değerlerini ortaya koymak ve bu yönde çalışmalarda bulunmaktır. Dumlupınar Üniversitesi Kütahya’nın edebiyat ve sanat erbabını yeni araştırmaların ışığında ele almaya  ve düzenlediği panel ve sempozyumlarla bu kıymetli şahsiyetleri anmaya devam etmektedir.

İlahiyat Fakültemiz, üniversitemizin üç yıllık bir fakültesi olmasına rağmen Prof. Dr. Bilal Kemikli dekanlığında önemli hizmetlere imza atmıştır. Sayın Prof. Dr. Bilal Kemikli bu üç yılda Ahterî, Ergun Çelebî, Simavlı Abdullah-i İlahi ve Gedizli Mehmet Efendi adına düzenlediği sempozyum ve panellerle şehrin değerlerine değer katmıştır.

Son olarak “Kadir bilen milletlerin içinden kadri bilinen insanlar çıkar” anlayışıyla çalışan Rektörümüz Prof. Dr. Remzi Gören’in desteği, çalışmalarını “Tevhid/Birlik Dili” oluşturmaya adayan Prof. Dr. Bilal Kemikli’nin sorumluluğu ve “Üniversiteler şehrin aklı ve ruhudur” anlayışıyla çalışan Yrd. Doç. Dr. Ergin Ögcem’in koordinatörlüğüyle 1-3 Ekim 2015 tarihleri arasında düzenlenen  “ Şehir Değerlerini Tanıyor III,  Kütahyalı Bilge Şair Sunullah-ı Gaybî ve Dönemi Sempozyumu” ile Kütahya’nın Hikmet ehli şahsiyetlerinden Gaybî Sunullah Efendi bütün yönleriyle ele alındı.

 On üniversiteden yirmi altı bilim insanı Hikmet Sahibi Bilge Şair Gaybî Efendi’yi, eserlerinden hareketle sundukları birbirinden kıymetli bildirilerle değerlendirdiler. Gaybî Efendi’yle ilgili ifade edilen görüşleri ve O’nun Halvet dilini bildiri sunan hocalarımızın sözlerinden hareketle şöylece özetleyebiliriz:

Halvetilik, aslî Anadolu tarikatıdır.  Bayramilik, Halvetiliğin bir koludur. Melamilik meşreptir, sevgi bağımlılığıdır. Ehl-i beyt sevgisinin öne çıkarılmasıdır. İlim, amelden üstündür. İlimsiz amel, amel değildir. İlim, Allah’ı zat ve sıfatlarıyla tanımaktır. Büyük ruhlar büyük mezarlarda yatar. Bu büyük ruhlardan biri olan Gaybi Efendi Hakkı halkta görmüştür. Gaybî, kınayıcıların kınamalarından korkmadan tevhid anlayışını savunmuş, güce ve ünvana değil ilme saygı duymuştur.

Gaybî, Halvet tezgahında dokunmuş birlik kumaşıdır. Halvet her yerdir, zaman ve mekan sınırı yoktur. Balıklı Tekkesi O’nun hatırasıdır. Gaybî, Kadızade-Sivasi mücadelesinden oldukça etkilenmiştir. Risalelerinde bu çatışmayı savunmada kalarak ortaya koymuştur. İslâm, irfân dinidir. Kütahya’da şehir ve mahalle değerlerini tanımamaktadır. Bu yönüyle şehrin eğitim ve okullar eliyle yönlendirilmesi gerekir. Gaybî ve muasırları bizim ecdadımızdır. Onlar gibi değerler yetiştirmeliyiz. Şehir bu değerlerle kendini tanır. Halvetilik gül olup diken olmamaktır.

Derviş, ten ve candan tasarruf edendir. Belâ yağmur gibi yağsa da gerçek sufi incinmez. Gaybî, Şeyhü’l Ekber geleneğine bağlıdır. İsimleri şerh etmiştir. Gerçek sufi isimleri kendinde toplar. Biat, gönül muhabbetidir. Halvetî, esası ayet ve hadise bağlamalıdır. Bilgi göz, dil ve kulakla öğrenilmelidir. İnsanın tek vazifesi varlığı idrak etmek, eşyanın hakikatlerini anlamaktır.

Aşksız amel olmaz, Şeyhin müridle sohbeti, muhabbeti ameldir. Ehl-i kıble tekfir edilemez. İnsanın yaratılışından murat, Allah’a ibadettir. Ahlâk olmayınca ilim olmaz. Tasavvuf Allah’ın ahlâkıyla ahlâklanmaktır.

Sempozyumun sonucunda şu öneriler ortaya konuldu:

1.     Gaybî Efendi’nin hayatı filme alınmalı ve dizi haline getirilmelidir.

2.     Gaybî Efendi’nin şiirleri bestelenmeli ve acilen bir beste yarışması düzenlenmelidir. Gaybî CD’si çıkarılmalıdır.

3.     Hüdâ Rabbim Şiiri Kütahya’da bestelenmiş olarak Mevlid gibi okunmaktadır. Bu beste Mustafa Kalyon Bey’den dinlenmeli ve CD kaydı yapılarak dağıtılmalıdır.

4.     Gaybî’nin eserleri Külliyat olarak yayınlanmalıdır.

5.     Gaybî Okumaları düzenlenmelidir.

6.     Gaybî’nin eserleri yaşanmalıdır.

7.     Bildiri metinleri yayınlanmalıdır.

Sempozyumun son değerlendirmesini yapan Sayın Prof. Dr. Bilal Kemikli şunları söyledi:

“ Kütahya’ya Gaybî’yle geldim, Gaybî’yle veda ediyorum. Kütahya’ya İlahiyat Fakültesini kurmak için geldim. Kurucu Dekanlığını yaptığım bu fakülte, üç sene gibi kısa bir zamanda şehre, şehrin değerlerine önemli katkılar sağladı. Sun’ullah-i Gaybî hikmet ehli, muhakkik bir şairdir, Hikmet Bilge demektir. İnsan Kulağından sulanır. İlmi gayemiz öğrencilerimizi, vatandaşımızı, Kütahyamızı ortak bir dil, bir birlik ve tevhid dili etrafında bir araya getirmek olmalıdır. Bu yolda evsaf- evkaf  tartışmasını kamuoyuna bırakalım.

Kütahya, Gaybî’nin bilge ruhunu, tevhid dilini takip etmelidir. Tüm Kütahyalılardan öğrencilerimden, kıymetli meslektaşlarımdan helallik,  Fakülte arkadaşlarıma  ilmi araştırmalarında  başarılı çalışmalar ve Kütahya değerlerini öne çıkaran sempozyumlar dilerim…

Biz de Sayın Dekan Prof. Dr. Bilal Kemikli’ye Kütahya’ya verdiği her hizmet ve her değer için şükranlarımızı arz eder, bu sempozyuma katkı sağlayan Valimize, Belediye Başkanımıza, Rektörümüze, Kamu  ve Sivil Kurum İdarecilerine ve Evliya Çelebi Derneği Mehmet Dumlu Kültür Merkezi Musiki Topluluğu’na teşekkür ederiz.


Web Tasarım: Arena Ajans