Connect with us

HABERLER

5 BİN YILLIK KÜLTÜR MİRASI ÇAVDARHİSAR / AİZANOİ

ÖZEL HABER – MEHMET YAYLIOĞLU
16 Ekim 2019 Çarşamba

Kütahya’nın turizm alanında gelişmesi için en büyük fırsat olarak görülen Aizanoi Antik Kenti için çalışmalar sürüyor. Kütahya Valiliği ve bilim insanları antik kentin güzelliklerini ortaya çıkartmak için yoğun bir mesai harcıyor. Edinilen bilgiye göre antik tiyatro ve antik stadyum için yeni çalışmalar başlatılacak. Roma döneminde Çavdarhisar-Aizanoi’de tam 80 bin kişi yaşıyordu. İşte ayrıntılı bilgiler:

Aizanoi Antik Kenti Kütahya ili Çavdarhisar ilçe merkezinde, Kütahya’ya 50 km uzaklıkta bulunuyor. Penkalas (Kocaçay) Irmağının yukarı kesiminde tanrıça Meter Steunene’nin kutsal mağarası civarında yaşayan Frigyalıların öncülü olarak antik kaynaklarda geçen Azan adlı mitoloji kahramanının su perisi Erato ile efsanevi kral Arkas’ın birleşmesinden Aizanoi şehrinin ortaya çıktığı sanılıyor.

ZEUS TAPINAĞI ÖZELLİKLE YABANCI TURİSTLERİN İLGİ ODAĞI HALİNE GELDİ

Aizanoi kenti, antik Frigya’ya bağlı olarak yaşayan Aizanitisler’in ana yerleşim merkeziydi. Kentin yüksek platosu üzerinde bulunan Zeus Tapınağı’nın çevresinde yapılan kazılarda, MÖ 3 bin yıllarına ait yerleşim izlerinin ortaya çıktığı bilim insanlarınca kanıtlanmış durumda.

Helenistik dönemde bu bölge değişimli olarak Bergama’ya ve Bithynia’ya bağlı iken MÖ 133’de Roma egemenliğine girer. Roma imparatorluk döneminde tahıl ekimi, şarap ve yün üretimi sayesinde zenginleşmiş ve ünü bölge sınırlarını aşmış olan Aizanoi’de kesin kentleşme bulgularına ancak MÖ 1. yy. sonlarına doğru rastlanmakta. Yine ilk sikkelerin bu dönemde basıldığı biliniyor.

15 BİN KİŞİ KAPASİTELİ ANTİK TİYATRO

Aizanoi antik kenti en parlak dönemini MS 2 yy.’da yaşamış. Kent büyük imar faaliyetleri görmüş ve bu dönemde birçok yapı inşa edilir.

Erken Bizans döneminde piskoposluk merkezi iken, 7. yy. dan itibaren bu önemini yitirir. Tapınak düzlüğü Orta Çağ’da bir hisara dönüştürülür. Selçuklular döneminde Çavdar Tatarları tarafından üs olarak kullanılmasından dolayı buraya Çavdarhisar adı verilir.

Aizanoi 1824 yılında Avrupalı gezginlerce yeniden keşfedilmiş, 1830-1840’lı yıllarda incelenmiş ve tanımlanmıştır. 1926 yılında M. Schede ve D. Krencker başkanlığında Alman Arkeoloji Enstitüsünce ilk kazılar yapılmıştır. 1970 yılından bu yana her yıl sistematik olarak devam kazı çalışmaları şu anda Pamukkale Üniversitesi Arkeoloji Bölümünden Doç. Dr. Elif ÖZER başkanlığında yürütülüyor.

SON YILLARDA YAPILAN ÇALIŞMALARDA ELDE EDİLEN BAZI TARİHİ ESERLER

Roma döneminde Antik kentte yaklaşık 80.000 kişinin yaşadığı tahmin edilmektedir. Kalıntılar arasında Anadolu’daki en iyi korunmuş Zeus Tapınağı, 15.000 kişi kapasiteli tiyatro ve tiyatroya bitişik nizamda yapılmış 13.500 kişilik stadyum, iki hamam, dünyanın ilk ticaret borsa binası, sütunlu cadde, Kocaçay üzerinde ikisi ayakta kalmış beş köprü, iki agora, gymnasium, Meter Steunene kutsal alanı, nekropoller, antik bir bent, suyolları, kapı yapıları bulunmaktadır.

Aizanoi antik kenti Efes, Bergama, Side gibi kentlerle çağdaştır.

KÜLTÜR HAZİNESİ ÜZERİNDE OTURAN KÜTAHYA BU FIRSATI YAKALAMAK İSTİYOR

ZEUS TAPINAĞI

Irmağın batı kıyısına 200 metre uzaklıkta, etrafı sütunlu galerilerle çevrili 130,5×112 m boyutlarındaki alanın ortasında, bir podyum üzerine kuruludur. 8×15 ölçülerinde 120 adet İon ve 4 adet Korinti üslubunda sütunlarla dipteras planlı olarak inşa edilmiştir. Frig tanrıçası Meter Steunene’ye adanmış olan yer altı cellasına inen ve çatıya ulaşan bir merdiveni bulunmaktadır. Anadolu’daki en iyi koruna gelmiş İon düzenindeki tapınaklardan biri olan yapının bezemelerinden özellikle akroterleri ilgi çekicidir. Batı alınlığında orta akroter akant dalları ve yaprakları arasında tanrıça Kybele’nin büstüyle bezenmiştir. Doğu alınlık akroterindeyse Zeus büstü bulunmaktadır. Dört sütunlu avlusu ve agorasıyla M.S. 117-138 yılları arasında yapılmış tapınağın ön galeri duvarlarında; imparotor Hadrian’i ve Aizanoi için önemli hizmetler görmüş Apuleius’u öven yazıtlar yer almaktadır.

DEVAMINI OKU
Click to comment

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Facebook

Öne çıkanlar