fbpx

Kütahya’nın da ‘Gülhane Parkı’ vardı: “Çamlıbahçe”

Bugünkü pazar yeri 70 yıl öncesine kadar Kütahya'da şenliklerin yapıldığı "Çamlıbahçe" idi. Fuat Paşa buraya Yeşil Cami'yi, Hükümet Sarayı'nı ve şahane ağaçları dikmişti. Ama ondan önce ise burası sarayın bahçesi idi; Germiyan Sarayı'nın. Saray Cami ve Saray Hamamı hala durmaktadır.

2 dakikada okunabilir

“…hamamları, geniş bir bahçesi olan büyük bir yer…”

EVLİYA ÇELEBİ’NİN SEYAHATNAMESİNDE “GERMİYAN SARAYI” TARİFİ

Çamlıbahçe. İsmini hatırlayan çok az kişi var, oysa yüzyıllarca Kütahya’nın en bilindik yerlerinden biri idi. Zira Germiyan Sarayı’nın bahçesi idi.

Saray Mahallesi denen bu bölgenin önü ağaçlık bir bahçe idi; sarayın bahçesi. İstanbul’daki Gülhane Parkı ya da Topkapı Sarayı’nın veya Dolmabahçe Sarayı’nın Hasbahçe’si gibi öneme sahipti. Vazo meydanı, Sevgi yolu girişi, Taşköprü civarı, Doktorlar caddesi, eski Belediye Binası alanı gibi çok geniş bir alandı. Bu alanlarlar parça parça başka amaçlar için kullanıldılar.

Germiyan Sarayı’ndan sonra Osmanlı Sarayı da eskiyince Fuat Paşa 1900’lerin başında sarayı yıktırıp yerine Hükümet Sarayı’nı yaptırdı. Bugün Adliye olarak kullandığımız bu binanın arkası Saray Cami, önü ise Saray Hamamı’dır. Dahası önüne muazzam çamlar diktirdi.

Cumhuriyet’in başında önce hapishane yapılarak bu son büyük bahçe kısmına giriş yapılmış oldu. En son Pazar yerinin köşesindeki market alanı kaldı. Eskiler “Çamlıbahçe” olarak burayı hatırlar. Buranın adı hala “Çamlıbahçe Sokak”tır. Orada aynı isimde bir işhanı da bulunur. 1970’lerde ise hapishane yanınca pazar yeri yapmak için kalan çamlar da kesildi. Yakupoğlu’nun dahi içini sızlatan bu olayla birlikte Kütahya muazzam bir tarihi ortamını kaybetti.

2022’de cumartesi pazarı yıkılınca saray meydanı da ortaya çıkmış oldu. Behdi Çayı’nın Taşköprü’den gelip Kütahya Lisesi’nin önüne doğru aktığı bayır, Yeşil Camii’nin eşsiz güzelliği göze çarptı. Parça parça dikilmiş sandığımız ağaçların aslında hepsinin aynı planın parçası olduğu gözler önüne serildi.

Eski fotoğraflarda Çamlıbahçe’nin dıştan görünümü

Yakupoğlu’nda Çamlıbahçe’nin dıştan görünümü

Yeşil, ağaçlık bölge Çamlıbahçe. Solda Kütahya Lisesi görünüyor. Sağda Ali Paşa Camii.

100 yıl önce nasıl görünüyordu;

Germiyanoğlu döneminde nasıl görünüyordu;

Bugün nasıl görünüyor;

Sokağın bugünkü ismi; “Çamlıbahçe Sokak”

Çamların kesilip pazara yeri yapılmasına Yakupoğlu’nun da içi sızlamış;

Çamlıbahçe’nin ortasına yapılmış hapishane, sonradan pazar yeri

Yavaş yavaş küçülen bahçe

İçinden çay akardı; Behdi Çayı

Hamamlar hala duruyor

Evliya Çelebi’nin bahsettiği hamamlardan iki tanesi duruyor, ikisi de restore edilmiş durumda. Her ikisi de Germiyan döneminden kalma 600 yıllık hamamlarımızdır

İki çok önemli tarihi eser: Saray Hamamı ve Yeşil Camii

Kütahya Lisesi’nin önünden başlardı

Taşköprü bölgesi

2022’de pazar yıkılınca kıyılan güzellik ortaya çıktı

Kalan tarihi ağaçların eşsiz güzelliği

Abdullah Reha Nazlı

1987, Kütahya doğumlu mühendis, girişimci, tasarımcı, yazar. Psikoloji, mühendislik, eğitim sistemi, teknoloji gibi konular üzerine kitaplar yazarı. Sahaf, okuma bahçesi, kitap-kahve, yayınevi, tasarım ajansı gibi işletme ve projeler kurucusu. Kütahya için fotoğraf, 3D tasarım, oyun gibi çalışmaları vardır.

error: Content is protected !!