fbpx

Ulu Cami haziresinin kaderi

1930'a kadar yüzyıllarca Ulu Camii'nin arkasında bulunan hazire, cadde açılma sebebiyle ortadan kaldırılmış, mezar taşları ise Çini Müzesi'nin bahçesine konulmuştur. Yakup Bey İmarethanesi'nin medrese bölümü de aynı bahane ile yıkılmış ve Kütahya bir tarihi eserini kaybetmiştir.

1 dakikada okunabilir

Külliye, cami, mescit, tekke ve diğer dini mekanlarda görmeye alışık olduğumuz hazireler, İslam yapılarında önemli şahsiyetlerin medfun (gömülü) oldukları mezarlıklardır. Kütahya’da da hemen hemen her tarihi caminin, mescidin ve tekkenin bir haziresi bulunur. Kütahya’nın en büyük ve en önemli tarihi camisi konumunda olan Ulu Caminin de bir haziresi olduğu belge ve kaynaklara göre kesindir. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi bölümünden Prof. Dr. Ara Altun’un, Kütahya’nın Türk Devri Mimarisi adlı çalışmasının Ulu Camii bölümünde de aktardığı gibi caminin güney ve batı tarafını kaplayan tarafında genişçe bir hazire alanı mevcuttur.

Ulu Cami haziresi, 1930’lu yıllara kadar varlığını sürdürmüş ve en nihayetinde bugünkü Gediz Caddesi’nin açılması gündeme geldiğinde tıpkı Germiyanoğlu II. Yakup Bey İmaret Külliyesi’nin yıktırılan bazı bölümleri gibi ortadan kaldırılmıştır. Hazirenin birbirinden güzel ve kıymetli mezar taşları bugün Çini Müzesi olarak kullanılan Germiyanoğlu II. Yakup Bey İmaret Külliyesi’nin bahçesinde teşhir edilmektedir. Orjinal hazire alanı ise günümüze kadar ciddi bir düzenleme görmemiş ve zemini parke taşlarıyla kaplanarak çevresine duvar örülmüştür.

Ulu Cami haziresi kaldırılıp Gediz Caddesinin açıldığı dönemde hazire alanının hali

Ulu Cami haziresinin ortadan kaldırılması Kütahya’nın sahip olduğu kültürel miraslara karşı işlenmiş suçlardan yalnızca bir tanesidir. Ulu Cami gibi tarihi ve estetik önemi büyük bir mabedi, bir bütün olarak bağlamından koparmak istercesine yapılmış bu eski hatadan vazgeçerek, bugün boş duran orijinal hazire alanını düzenleyip mezar taşlarını yeniden yerine koymak elbette mümkündür. Bu, Kütahya’nın tarihine ve kültürüne sahip çıkışının önemli bir adımı olacak, değerlerimizi koruma, yaşatma ve ihya etme konusunda bizi umutlandıracaktır.

Müze bahçesinde teşhir edilen mezar taşlarından örnekler
Müze bahçesinde sergilenen mezar taşlarından örnekler

İsmail Germiyanoğlu

1998, Kütahya. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü ve Eskişehir Anadolu Üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi Kültürel Miras ve Turizm Bölümlerinde okumuştur. 2020 yılında, Kütahya Kalesi Kurtarma Kazısı’nda gönüllü olarak staj görmüş, 2021 yılı kazı döneminde de aynı kurtarma kazısında çalışmıştır.

error: Content is protected !!